{"id":13703,"date":"2026-06-29T09:43:38","date_gmt":"2026-06-29T06:43:38","guid":{"rendered":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/?p=13703"},"modified":"2026-06-29T09:43:38","modified_gmt":"2026-06-29T06:43:38","slug":"isci-sinifinin-gecim-krizi-raporu-yayimlandi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/?p=13703","title":{"rendered":"\u0130\u015f\u00e7i S\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n Ge\u00e7im Krizi Raporu yay\u0131mland\u0131!"},"content":{"rendered":"<h3 style=\"text-align: center;\">D\u0130SK-AR&#8217;dan Yeni Ara\u015ft\u0131rma:<\/h3>\n<h2 style=\"text-align: center;\">\u0130\u015f\u00e7i S\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n Ge\u00e7im Krizi Raporu: Asgari \u00dccret, Vergi, Emeklilik<\/h2>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Asgari \u00fccret, toplumun \u00e7ok geni\u015f bir kesimini do\u011frudan ilgilendiren bir g\u00f6sterge h\u00e2line gelmi\u015ftir. Avrupa\u2019da a\u00e7\u0131k ara en y\u00fcksek asgari \u00fccret kapsam\u0131na sahip T\u00fcrkiye, giderek derinle\u015fen bir \u201casgari \u00fccretliler \u00fclkesi\u201dne d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bunun nedeni toplu i\u015f s\u00f6zle\u015fmesi kapsam\u0131n\u0131n son derece dar kalmas\u0131d\u0131r. Sendikas\u0131zla\u015ft\u0131rma ve g\u00fcvencesizle\u015ftirme politikalar\u0131 sonucunda asgari \u00fccret fiilen ortalama \u00fccret h\u00e2line gelmi\u015f; i\u015f\u00e7ilerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu a\u00e7l\u0131k s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n alt\u0131nda bir gelirle ge\u00e7inmek zorunda b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. 2026 y\u0131l\u0131nda daha belirlendi\u011fi g\u00fcn a\u00e7l\u0131k s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n alt\u0131nda olan net asgari \u00fccret, y\u0131l\u0131n be\u015finci ay\u0131 itibar\u0131yla yoksulluk s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n yaln\u0131zca d\u00f6rtte birine kar\u015f\u0131l\u0131k gelmektedir. \u00d6te yandan b\u00fcy\u00fcmeden pay almas\u0131 gereken i\u015f\u00e7iler, tam aksine b\u00fcy\u00fcmeden d\u0131\u015flanmaktad\u0131r. Bu nedenle asgari \u00fccret, ki\u015fi ba\u015f\u0131na milli gelire g\u00f6re de erimektedir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Vergi sistemi bu e\u015fitsizli\u011fi daha da derinle\u015ftirmektedir. \u0130\u015f\u00e7iler bir yandan d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretlerle ge\u00e7inmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken \u00f6te yandan giderek a\u011f\u0131rla\u015fan bir vergi y\u00fck\u00fc alt\u0131nda ezilmektedir. Az kazanandan \u00e7ok, \u00e7ok kazanandan az vergi al\u0131nan bir sistem kurulmu\u015ftur. Y\u0131llard\u0131r gelir vergisi tarife dilimleri az art\u0131r\u0131larak, vergi tarife oranlar\u0131 y\u00fcksek tutularak, asgari \u00fccret istisnas\u0131 \u00e7al\u0131\u015fanlar aleyhine uygulanarak \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n vergi y\u00fck\u00fc art\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0 B\u00fcy\u00fck servetlere dokunulmam\u0131\u015f, vergi y\u00fck\u00fc tabana yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00dccretliler \u015firketlerden daha fazla vergi \u00f6der h\u00e2le getirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Emeklilik sistemi de bu genel tablonun d\u0131\u015f\u0131nda de\u011fildir. Onlarca y\u0131l \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f, prim \u00f6demi\u015f ve \u00fclkenin b\u00fcy\u00fcmesine katk\u0131da bulunmu\u015f milyonlarca emekli, bug\u00fcn sefalet i\u00e7inde ya\u015fam\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Emekli ayl\u0131klar\u0131 asgari \u00fccretin alt\u0131na d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, SGK\u2019nin prim gelirleri artmas\u0131na kar\u015f\u0131n bu art\u0131\u015f emeklilere yans\u0131t\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Emeklilik bir dinlenme ve g\u00fcvence hakk\u0131 olmaktan \u00e7\u0131km\u0131\u015f; her \u00fc\u00e7 emekliden ikisi ge\u00e7imini sa\u011flayabilmek i\u00e7in yeniden \u00e7al\u0131\u015fmak zorunda b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>D\u0130SK-AR taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan bu raporda, verilerle asgari \u00fccret, vergi ve emeklilik sistemi ger\u00e7ekleri yer almaktad\u0131r.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/arastirma.disk.org.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/DiSK-AR-Isci-Sinifinin-Gecim-Krizi-Haziran-2026.pdf\">Rapora eri\u015fmek i\u00e7in t\u0131klay\u0131n\u0131z.<\/a><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Rapordan \u00f6zet bulgular \u015f\u00f6yle:<\/p>\n<p><strong>1. Asgari \u00dccret:\u00a0<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Asgari \u00fccret a\u00e7l\u0131k s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n alt\u0131nda, yoksulluk s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n d\u00f6rtte biri d\u00fczeyindedir.<\/li>\n<li>Asgari \u00fccretin ki\u015fi ba\u015f\u0131na milli gelire oran\u0131 1974\u2019te y\u00fczde 80,6 iken 2026\u2019da y\u00fczde 45,7\u2019ye gerilemi\u015f, asgari \u00fccretlilerin b\u00fcy\u00fcmeden ald\u0131\u011f\u0131 pay azalm\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<li>Asgari \u00fccretli, 2005\u2019ten bu yana yakla\u015f\u0131k toplam 23 Cumhuriyet alt\u0131n\u0131 kaybetmi\u015ftir.<\/li>\n<li>T\u00fcrkiye\u2019de asgari \u00fccretin y\u00fczde 5 fazlas\u0131 ve alt\u0131 bir \u00fccretle \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n kapsam\u0131 y\u00fczde 35\u2019e yak\u0131nd\u0131r. B\u00f6ylece T\u00fcrkiye asgari \u00fccretin yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 bak\u0131m\u0131ndan Avrupa \u00fclkeleri aras\u0131nda ilk s\u0131rada yer almaktad\u0131r.<\/li>\n<li>T\u0130S kapsam\u0131 T\u00fcrkiye\u2019de y\u00fczde 10 d\u00fczeyindeyken bu oran bir\u00e7ok Avrupa \u00fclkesinde y\u00fczde 60\u2019\u0131n \u00fczerindedir.<\/li>\n<li>T\u00fcrkiye\u2019de her 100 \u00e7al\u0131\u015fandan 15\u2019i asgari \u00fccretin alt\u0131nda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmaktad\u0131r.<\/li>\n<li>T\u00fcrkiye\u2019de bir asgari \u00fccretlinin dana eti al\u0131m g\u00fcc\u00fc Hollanda\u2019daki asgari \u00fccretlinin yakla\u015f\u0131k d\u00f6rtte biri, Fransa\u2019daki asgari \u00fccretlinin ise yakla\u015f\u0131k \u00fc\u00e7te biri d\u00fczeyindedir. T\u00fcrkiye&#8217;de asgari \u00fccretlinin temel g\u0131da maddelerine eri\u015fimi, Avrupa ve OECD \u00fclkelerine k\u0131yasla son derece s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmaktad\u0131r.<\/li>\n<li>2026\u2019da T\u00fcrkiye\u2019den daha d\u00fc\u015f\u00fck asgari \u00fccrete sahip Avrupa \u00fclkesi say\u0131s\u0131 yaln\u0131zca \u00fc\u00e7e d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, T\u00fcrkiye Avrupa\u2019n\u0131n en d\u00fc\u015f\u00fck asgari \u00fccretli \u00fclkelerinden biri haline gelmi\u015ftir.<\/li>\n<li>T\u00fcrkiye\u2019de T\u0130S\u2019ten yararlanan i\u015f\u00e7ilerin ortalama \u00fccretleri asgari \u00fccretin olduk\u00e7a \u00fczerindedir. T\u0130S kapsam\u0131ndaki i\u015f\u00e7ilerin ayl\u0131k ortalama br\u00fct kazanc\u0131, T\u0130S kapsam\u0131 d\u0131\u015f\u0131ndaki i\u015f\u00e7ilerden y\u00fczde 91,9 daha fazlad\u0131r<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>2. Vergi Sistemi:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Vergi ve kesinti y\u00fck\u00fc y\u0131l i\u00e7inde y\u00fczde 21,6\u2019dan y\u00fczde 29,7\u2019ye \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/li>\n<li>2026\u2019da i\u015f\u00e7inin br\u00fct \u00fccretinin ortalama d\u00f6rtte birinden fazlas\u0131 vergi ve kesintilere gitmektedir. \u0130\u015f\u00e7iler y\u0131l\u0131n \u00fc\u00e7 ay\u0131n\u0131 vergi ve kesintileri \u00f6demek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r.<\/li>\n<li>Gelir vergisi en d\u00fc\u015f\u00fck tarife dilimi 190 bin TL s\u0131n\u0131r\u0131ndad\u0131r. E\u011fer 2000 y\u0131l\u0131ndan itibaren gelir vergisi tarife dilimleri asgari \u00fccret kadar art\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olsayd\u0131 vergi ilk dilimi 658 bin TL\u2019nin \u00fczerinde olacakt\u0131.<\/li>\n<li>Dolayl\u0131 vergiler 36 y\u0131lda y\u00fczde 48\u2019den y\u00fczde 64\u2019e y\u00fckselmi\u015ftir. Toplanan her 100 TL\u2019lik verginin 64 TL\u2019si dolayl\u0131 vergilerden gelmektedir.<\/li>\n<li>M\u00fclkiyet \u00fczerinden al\u0131nan vergilerin pay\u0131 son 11 y\u0131lda y\u00fczde 3,7\u2019den y\u00fczde 1,1\u2019e gerilemi\u015ftir.<\/li>\n<li>T\u00fcrkiye\u2019de i\u015f\u00e7iler \u015firketlerden daha fazla vergi veriyor. Vergi gelirleri i\u00e7inde i\u015f\u00e7ilerin \u00f6dedi\u011fi pay y\u00fczde 19,6 iken sermayenin pay\u0131 y\u00fczde 13,1\u2019dir.<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>3. Emeklilik Sistemi:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Ortalama emekli ayl\u0131\u011f\u0131n\u0131n asgari \u00fccrete oran\u0131 2002\u2019de y\u00fczde 122 iken bu oran 2025\u2019te y\u00fczde 84\u2019e gerilemi\u015ftir. Emekli ayl\u0131klar\u0131 asgari \u00fccretin y\u00fczde 16 alt\u0131na d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/li>\n<li>Emekli ayl\u0131\u011f\u0131 sistemindeki de\u011fi\u015fiklikler, ayn\u0131 prim ve \u00e7al\u0131\u015fma s\u00fcresine sahip emekliler aras\u0131nda b\u00fcy\u00fck gelir farklar\u0131 yaratmaktad\u0131r.<\/li>\n<li>En d\u00fc\u015f\u00fck emekli ayl\u0131\u011f\u0131 art\u0131r\u0131l\u0131rken di\u011fer ayl\u0131klar\u0131n ayn\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcde y\u00fckseltilmemesi, emekli ayl\u0131klar\u0131n\u0131 en d\u00fc\u015f\u00fck ayl\u0131\u011fa yakla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r.<\/li>\n<li>Emeklilerin milli gelirden ald\u0131\u011f\u0131 pay gerilemektedir. Ortalama emekli ayl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ki\u015fi ba\u015f\u0131na milli gelire oran\u0131 2002\u2019de y\u00fczde 46,4 iken bu oran 2025 y\u00fczde 31,6\u2019ya d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/li>\n<li>Prim gelirleri 2002\u2019den bu yana 273 kat artarken emekli ayl\u0131klar\u0131 ve sa\u011fl\u0131k harcamalar\u0131 211 kat artm\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<li>D\u00fc\u015f\u00fck ayl\u0131klar nedeniyle \u00e7al\u0131\u015fan veya i\u015f arayan emeklilerin oran\u0131 2002\u2019de y\u00fczde 36,6 iken 2025\u2019te y\u00fczde 69,5\u2019e \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Her \u00fc\u00e7 emekliden ikisi \u00e7al\u0131\u015fmak zorunda b\u0131rak\u0131lmaktad\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<figure id=\"attachment_13706\" aria-describedby=\"caption-attachment-13706\" style=\"width: 600px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"http:\/\/arastirma.disk.org.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/DiSK-AR-Isci-Sinifinin-Gecim-Krizi-Haziran-2026.pdf\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-13706 size-full\" src=\"http:\/\/arastirma.disk.org.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/ASGARI-UCRET-VERGI-EMEKLILIK.png\" alt=\"\" width=\"600\" height=\"338\" srcset=\"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/ASGARI-UCRET-VERGI-EMEKLILIK.png 600w, https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/ASGARI-UCRET-VERGI-EMEKLILIK-300x169.png 300w\" sizes=\"(max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-13706\" class=\"wp-caption-text\">Rapora eri\u015fmek i\u00e7in t\u0131klay\u0131n\u0131z.<\/figcaption><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u0130SK-AR&#8217;dan Yeni Ara\u015ft\u0131rma: \u0130\u015f\u00e7i S\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n Ge\u00e7im Krizi Raporu: Asgari \u00dccret, Vergi, Emeklilik Asgari \u00fccret, toplumun \u00e7ok geni\u015f bir kesimini do\u011frudan ilgilendiren bir g\u00f6sterge h\u00e2line gelmi\u015ftir&#8230;.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":13706,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,278],"tags":[604],"class_list":["post-13703","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-guncel","category-manset","tag-isci-sinifinin-gecim-krizi-raporu","wpcat-6-id","wpcat-278-id"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13703","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13703"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13703\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13708,"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/13703\/revisions\/13708"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/13706"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13703"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=13703"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arastirma.disk.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=13703"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}